جا‌به‌جایی یک مدیر میان دو پایگاه؛ از شوشتر به شوش

دسته بندی: استا

مدیر پایگاه ثبت جهانی سازه‌های آبی شوشتر در حالی راهی پایگاه ثبت جهانی شوش می‌شود که این پرسش جدی مطرح است چرا مدیریت محوطه‌های میراث جهانی تا این حد ضعیف است؟

استبیلایزر: خبرها حکایت از آن دارد که بیژن حیدری مدیر پایگاه ثبت جهانی سازه‌های آبی شوشتر رهسپار پایگاه ثبت جهانی شوش است. فرهاد عزیزی مدیرکل امور پایگاه‌ها در گفت و گو با خبرنگار استبیلایزر این مطلب را تأکید کرد. از آنجا که این مدیر کل در جلسه کاری حضور داشت، ادامه صحبت با او میسر نشد.

اما نکته قابل تأمل آن که پایگاه ثبت جهانی شوش بیشتر یک محوطه دارای اولویت باستان‌شناسی است تا یک محوطه دارای سازه و از این رو اگر هم قرار است مدیر پایگاهی برای آن انتخاب شود، یک مدیر باستان‌شناس بیش از یک مدیر مرمتی به کار آن می‌آید و دست برقضا در این قیاس ماندن حیدری در پایگاه سازه‌های آبی شوشتر قابل توجیه‌تر است تا در محوطه ثبت جهانی شوش .

نکته دیگر آن که چرا مدیران پایگاه‌های مختلف ثبت جهانی پس از آن که کارنامه کاری آنها بارها از سوی کارشناسان و اصحاب رسانه میراث فرهنگی مورد نقد قرار گرفته است، باز هم صاحب حکم مدیریت جدید می‌شوند؟

نگاهی به کارنامه چند ماهه اخیر محوطه باستانی شوش از موضوع احداث زیر گذر در درون عرصه باستانی که با واکنش تند جامعه باستان‌شناسی کشور و اصحاب رسانه میراث فرهنگی مواجه شد تا انجام بازی «پارکور» در سطح محوطه به تنهایی گویای وضعیت چنین محوطه مهم و نوع نگاه مدیریتی ضعیف و منفعلی است که در رایزنی با شورای شهر، شهرداری، اداره راه و شهرسازی، استانداری و نماینده مجلس قافیه را باخته بود  اما اکنون قرار است مدیری بر این منصب بنشیند که مسوولیت سازه‌های آبی شوشتر را برعهده داشته و بارها خبر ریزش قسمتی از سازه‌های آبی و تبدیل قسمتی  پل لشکر به سفره‌خانه را در کارنامه مدیریتی خود دارد. همچنین در هنگام ثبت جهانی سازه‌های آبی شوشتر این پرسش جدی هم مطرح شد که چرا مجموعه مهم و ارزشمند سوزنگر که جزئی از شخصیت و کاراکترِ سازه‌های آبی شوشتر به شمار می‌آید در فهرست سیزده‌گانه این پرونده به ثبت نرسیده است؟ چرا در پرونده شوشتر حتی اشاره‌ای هم به این مجموعه وجود ندارد؟! (بخصوص که نه تنها ناشناخته نبوده‌اند بلکه در انظار و ملاء عام و محل تردد همگانی قرار دارند)؛ و، از همه مهم‌تر، چرا با اینکه جزء «حریم درجه ۱» و «حریم منظری» میراث جهانی شوشتر است ولی به آشکار‌ترین شکل در معرض تجاوز و در حال نابودی‌اند؟!

به گزارش استبیلایزر، این نخستین بار نیست که چنین اتفاقی می‌افتد و چندی پیش هم این خبر نقل محافل شد که مدیر پایگاه بم راهی پایگاه پاسارگاد خواهد شد؟ حال این پرسش جدی مطرح است که آیا صرف جابه جایی مدیران پایگاه‌های مختلف نابسمانی‌های متعدد پایگاه‌ها بویژه پایگاه‌های ثبت جهانی را پایان خواهد بخشید؟ یا با این جابه‌جایی‌ها به دنبال وقفه انداختن در بررسی کارنامه پایگاه‌ها و فرونشاندن انتقادات به صورت مقطعی هستیم؟

اگر مدیری کارایی دارد چرا جابه‌جا می‌شود و اگر کارایی ندارد چرا از پایگاهی به پایگاه دیگر روانه می‌شود و چرا در این جابه‌جایی‌ها نسبت تخصص افراد با پایگاه در نظر گرفته نمی‌شود مثلا چرا باید کسی که سالها بر روی پایگاهی با سازه‌های خشتی کار کرده و مدیر ارگ بم بوده راهی سازه‌هایی سنگی از دوره هخامنشی شود یا چرا برای محوطه باستانی شوش باید مدیری با سوابق تحصیلی عمرانی یا مرمتی انتخاب شود؟

به نظر می‌رسد اکنون انتخاب مدیران پایگاه‌ها به گعده‌گاهی تبدیل شده که صرفاً به انتخاب مدیران از گردونه به اصطلاح خودی بسنده می کند و در جستجوی مدیران دیگری نیست. انتصاب مدیرانی که با یکدیگر هم فکر و هم سلک هستند به خودی خود شاید در نگاه نخست اشکال و انتقادی در پی نداشته باشد اما زمانی که کارنامه مدیران ضعیف و دارای اشکالات و تناقضات متعدد باشد دیگر این گونه انتخاب ها قابل دفاع نیست.

از سویی این پرسش مطرح است که چرا دفتر امورپایگاه‌های ثبت جهانی منفعل عمل می‌کند. برآیند اتفاقات در حوزه امور پایگاهها این گونه نشان میدهد که ظاهراً  نظر مدیر این دفتر چندان در این انتصابها که از یک گروه خاص و از یک منبع فکری نشأت می‌گیرد، دخیل نیست؟ تا آنجا که در حکم سرپرستی مدیر جدید پایگاه بم به جای امضای او امضای معاون کل میراث فرهنگی کشور دیده می‌شود؟

این درحالی است که بارها و بارها انتشار گزارش‌های مختلف نشان داده است که شوراهای فنی و شوراهای راهبردی پایگاه‌های میراث فرهنگی هم به طرق مختلف یا از  اقدامات صورت گرفته در یک پایگاه بی خبرند یا از نشست های تخصصی حذف شده اند یا تحت نظارت گروهی خاص اعمال نظر می‌کنند و درصدد جلب امتیازات بیشتر برای همان گروه هستند.

حال این پرسش مطرح است این مدیرانی پایگاهی که گاهی عضو هیأتهای علمی هستند و حقوق میلیونی می‌گیرند و گاهی از آنها به عنوان مدیران پروازی یاد می‌شود چه کارنامه درخشانی دارند که توانایی و شایستگی علمی، فنی، مدیریتی و ارتباطی و فرهنگی سایر افراد با فضل و کمالات نادیده انگاشته می‌شود و این گروه خاص از پایگاهی به پایگاه دیگر روانه می‌شوند؟